Interesovanje za coaching i mentorstvo poslednjih godina značajno raste. Sve više ljudi traži podršku u donošenju odluka, profesionalnom razvoju, liderstvu i upravljanju promenama. Istovremeno, pojmovi coach i mentor često se koriste na različite načine, pa nije uvek jasno šta profesionalni coach i mentor zapravo rade. Da bih odgovorila na to pitanje, važno je razumeti da se coaching i mentorstvo u praksi često dopunjuju.
Šta radi profesionalni coach
Profesionalni coach podržava klijenta da jasnije sagleda situaciju, donese odluke, razvije nove ideje i preuzme odgovornost za promene koje želi da napravi. Coach ne rešava probleme umesto klijenta. Njegov zadatak nije da daje gotova rešenja, nego da kroz pitanja, refleksiju i kvalitetan razgovor pomogne klijentu da pronađe sopstvene odgovore. Profesionalni coach pomaže klijentima da postave ciljeve, sagledaju različite mogućnosti, prepoznaju prepreke, donose odluke, razviju nove ideje i načine razmišljanja, povećaju odgovornost i posvećenost promeni. Coaching se zasniva na pretpostavci da ljudi imaju potencijal da pronađu svoja rešenja i relevantne odgovore.
Šta profesionalni coach ne radi
Jedna od najčešćih zabluda jeste da coach daje savete. Profesionalni coach ne donosi odluke umesto klijenta, ne govori klijentu šta treba da uradi, ne procenjuje ili kritikuje, ne preuzima odgovornost za rezultate klijenta, ne pruža psihoterapiju i ne rešava organizacione probleme umesto lidera ili tima. Odgovornost za odluke i akcije ostaje kod klijenta.
Šta radi mentor
Mentor ima malo drugačiju ulogu. Mentor koristi svoje iskustvoda bi podržao razvoj druge osobe. Može podeliti iskustvo koje je relevantno za klijenta, ukazivati na mogućnosti, pomoći u razumevanju profesije, podržati profesionalni razvoj (na primer veštinu delegiranja) i umrežiti klijenta s drugim stručnjacima s kojima može ostvariti saradnju.
Koja je razlika između coacha i mentora
Coach prvenstveno radi kroz pitanja, refleksiju i istraživanje. Mentor takođe. Ali, coach ne mora biti ekspert za oblast u kojoj klijent radi, niti imati iskustvo. Da bi neko mogao biti mentor, mora posedovati iskustvo u određenoj profesiji ili industriji koje je relevantno za klijenta. Mentor takođe ne daje savete, ali može podeliti svoju perspektivu.
Na primer, kada bi me čuveni Marshal Goldsmith pozvao da mu budem mentorica, ja bih zahvalila i odbila. Ali, ako bi me pozvao menadžer koji se priprema za pokretanje konsultantskog privatnog posla, ja bih mu mogla biti mentor jer imam iskustvo koje je relevantno upravo za njega, prešla sam isti put. Obojici mogu biti coach na bilo koju temu jer coach je stručnjak za izgradnju odnosa s klijentom i vođenje coaching procesa, a ne za temu klijenta.
Šta je razvojno mentorstvo
Poslednjih godina sve više se govori o razvojnom mentorstvu. Razvojni mentor ne daje samo savete i preporuke. On koristi coaching pristup kako bi podstakao refleksiju, samostalnost i razvoj odgovornosti. Takav pristup omogućava da osoba ne dobije samo odgovor, nego razvije sposobnost donošenja sopstvenih odluka. Zbog toga mnogi lideri, konsultanti i stručnjaci danas razvijaju i coaching i mentorske kompetencije.
Gde se coaching i mentorstvo primenjuju
Profesionalni coach i mentor mogu raditi sa liderima i menadžerima, zaposlenima, preduzetnicima, konsultantima, stručnjacima različitih profesija, timovima, organizacijama, ljudima koji žele da razvijaju veštine komunikacije, da grade bolje odnose i kvalitet života.
Coaching i mentorstvo koriste se u razvoju liderstva, upravljanju promenama, razvoju karijere, radu sa timovima, organizacionom razvoju, profesionalnom razvoju, ličnom razvoju.
Zašto su danas potrebna oba metoda
Savremeni profesionalni izazovi retko imaju jednostavna rešenja. Ljudi često ne traže samo savet. Potreban im je prostor za razmišljanje, donošenje odluka i razvoj novih perspektiva. Istovremeno, iskustvo i stručnost mentora mogu biti dragoceni. Zato mnogi profesionalci danas razvijaju i coaching i mentorske kompetencije kako bi fleksibilnije podržavali ljude sa kojima rade.
Profesionalni coach i mentor ne rade iste stvari, ali ih povezuje zajednički cilj, podrška razvoju ljudi. Coach pomaže ljudima da pronađu sopstvene odgovore, razviju nove uvide i preuzmu odgovornost. Mentor može podeliti iskustvo i profesionalne uvide koji mogu podržati razvoj stručnjaka. U savremenim organizacijama i profesijama ove dve uloge se sve češće dopunjuju, omogućavajući kvalitetniju podršku liderima, zaposlenima i klijentima.
Ako želite da razvijete coaching i mentorske kompetencije
Coaching Plus škola namenjena je profesionalcima koji žele da razviju coaching i mentorske kompetencije i primene ih u liderstvu, radu sa klijentima i zaposlenima i profesionalnom razvoju. Program integriše coaching, razvojno mentorstvo, reflektivnu praksu i superviziju u skladu sa međunarodnim profesionalnim standardima.
Pročitajte još
Da li je coaching moderna izmišljotina
Zašto konsultanti uče coaching
